
Муаллифнинг асл исми:
Термизий Абу Исо (арабча: ترمزي أبو عيسى — Термизий Абу Исо — Тўлиқ исми: Абу Исо Муҳаммад ибн Исо ибн Савра ибн Мусо ибн Заҳҳоқ Сулламий Зарийр Буғий Термизий) — муҳаддис фақийҳ ва ҳофиздир
Шамоили Муҳаммадия асарининг жамиятимиздаги ўрни:
Имом Термизийнинг "Шамоили Муҳаммадия" китоблари ислом оламида енг кўп тарқалган китоблардан бири ҳисобланади. Ушбу китоб Набий соллаллоҳу алайҳи васалламнинг шамоиллари борасида ёзилган енг улуғ ва фойдали манба ҳисобланади. Имом ат-Термизий ушбу китобда мавзунинг асл чашмаси, дуру гавҳарлари ва барча қирраларини келтириб, чиройли услубда тартибга солган ва мухтасар ҳолда жамлаган.
Ушбу асарни мазмун-моҳиятига кўра икки асосий қисмга бўлиш мумкин. Биринчи қисмга мансуб ҳадислар пайғамбар алайҳиссаломнинг суврат (ташқи қиёфа)ларига бағишланган. Буларга кўра пайғамбаримиз новча ҳам, пакана ҳам бўлмай, балки ўрта бўйли, яғриндор, қўллари бўлали, гўштдор ва доимо жун билан қопланган, кафтлари бўлиқ, қирғийбурун, пешоналари кенг, кўзлари катта-катта бир зот бўлган. Асарнинг иккинчи қисмида келтирилган ҳадиси шарифлар еса пайғамбар алайҳиссаломнинг сийратлари, ички дунёлари ва ахлоқий фазилатларини баён қилади.
Бу китобни ўқиган киши У жанобнинг ташқи кўринишини кўргандек ва ҳар бобда У зотнинг шарафли хислатларини тасаввур қилади. Китобнинг яхшиликлари, фойдалари ва самаралари ҳақида кўп нақллар ривоят қилинган. Шунингдек, олдин ҳам, кейинчалик ҳам аҳли илмлар томонидан бу китобга хизмат қилиш мақсадида мухтасар, шарҳ, таҳқиқ қилиш ва назмга солиш каби турли ёъналишларда катта меҳнатлар амалга оширилди
Юртимизда Имом Муҳаммад Исо Термизийнинг "Шамоили Муҳаммадия" асарига юртимиздаги еътибор.
Ҳазрати Имом Абу Ийсо Муҳаммад ат-Термизийнинг “Шамоили Муҳаммадийя” таснифи жаҳон тарихидаги беназир ва мумтоз асарлардандир. Асарни илк марта туркий-ўзбек тилига Шайх Ҳусомуддин Нақшбандий, сўнг улуғ ватандошимиз, улкан шайх, аллома ва шоир Саййид Маҳмуд Торозий — Олтинхон Тўра таржима қилганлар. Асар ошкоралик ва мустақиллик замонида Тошкентда бир неча марта нашр етилган.
Асар ҳозирги ўзбек тилига мувофиқлаштириб қайта нашрга тайёрланди, Байрут Лубнон нашридаги арабий аслиятга мослаб рақамлаб чиқилди, мутаржим тарк етган баъзи матнлар киритилди, айрим ўринларга зарурий шарҳ ва изоҳлар илова етилди. Мақсад, бугунги китобхонни жаҳон аҳлига ибрат бўладиган енг аслий ва гўзал хислатлар тавсифидан баҳраманд етишдир. Ушбу мўтабар китоб ўқувчиларга тушинарли тарзда оммага қайта қайта нашрлар орқали тақдим қилиб келинмоқда.
Муҳаммад ибн Аҳмад ибн ал-Беруний ўрта махсус ислом билим юрти ўқитувчиси С.Жийемуратов